De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) heeft tien gemeenten beboet voor het illegaal verwerken van persoonsgegevens van inwoners. Het gaat om de gemeenten Delft, Ede, Eindhoven, Gooise Meren, Haarlemmermeer, Hilversum, Huizen, Tilburg, Veenendaal en Zoetermeer. Volgens de AP verwerkten deze gemeenten dossiers met gevoelige informatie over islamitische inwoners, zonder dat deze inwoners dat wisten en zonder dat er grondslag voor de verwerking was.

De gemeenten lieten op advies van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) of op eigen initiatief een extern onderzoeksbureau "krachtenveldanalyses" opstellen, waarbij sociale structuren en sleutelfiguren van islamitische gemeenschappen in kaart werden gebracht. Deze analyses bevatten bijzondere persoonsgegevens, onder andere over de religie en politieke voorkeuren van mensen. Het verwerken van deze gegevens is vrijwel altijd verboden, aldus de AP.

"De gemeenten hadden geen enkele grond om die informatie te hebben. De privacy van de getroffen mensen is ernstig geschonden. Dat heeft het vertrouwen in veel gemeenten geschaad", aldus AP-voorzitter Aleid Wolfsen. Een aantal gemeenten heeft de rapporten daarnaast verstrekt aan onder meer de politie, de NCTV en het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

De tien gemeenten kregen in totaal een boete van 250.000 euro opgelegd. Bij het bepalen van de hoogte van de boete liet de AP meewegen dat de overtredingen zeer ernstig zijn, vooral omdat het om gevoelige gegevens gaat over de geloofsovertuiging van mensen. "Boeteverlagende factoren zijn dat de overtredingen van relatief korte duur waren, voor een belangrijk deel inmiddels zijn verjaard en plaatsvonden in een complex politiek-bestuurlijk krachtenveld", aldus de toezichthouder.

De betreffende gemeenten erkennen dat zij de wet hebben overtreden en zijn bereid zich in de boete te schikken, zo laat de AP verder weten. Naast de boete heeft de toezichthouder een aantal gemeenten die nog over de rapporten beschikken een verwerkingsverbod opgelegd, waarin is bepaald dat de rapporten, totdat ze worden vernietigd, uitsluitend mogen worden opgeslagen en gebruikt om de rechten van getroffen mensen in lopende zaken te faciliteren.