NS besteedt een deel van de automatisering uit aan een Amerikaans it-bedrijf. Het gaat onder andere om financiële planning en treinonderhoud, zo meldt NRC vandaag. Voorheen werd het grootste deel van de hosting, technisch applicatiebeheer en monitoring door KPN verzorgd. NS stelt in een reactie op de eigen website dat het gebonden is aan het aanbestedingsrecht en niet de mogelijkheden heeft om Amerikaanse partijen vanwege het feit dat ze Amerikaans zijn te weigeren of benadelen.
NS laat verder weten dat de systemen die het Amerikaanse bedrijf gaat beheren "niet missie-kritisch" zijn en geen personeels- of reizigersgegevens verwerken. "Kritieke systemen voor het rijden van treinen en informatievoorziening zijn ondergebracht bij een Nederlandse it-partij", aldus een woordvoerder van NS tegenover NRC.
Vanaf 1 januari dit jaar gelden er nieuwe beveiligingseisen voor bedrijven die voor de overheid een opdracht uitvoeren met risico’s voor de nationale veiligheid. Dat zijn de Algemene Beveiligingseisen voor Rijksoverheidsopdrachten (ABRO). "Door de ABRO gelden binnen de hele Rijksoverheid dezelfde eisen. De ABRO verkleint de risico’s voor de nationale veiligheid, zoals cyberaanvallen en spionage", aldus het Rijk. Zo worden organisaties verplicht maatregelen te nemen om nationale veiligheid en kritieke processen te beschermen.
De Rijksoverheid voert de ABRO sinds 1 januari 2026 in. Organisaties krijgen twee jaar de tijd om de ABRO in te voeren. De ingangsdatum verschilt daardoor per organisatie. In 2026 en 2027 wordt de ABRO ingevoerd bij de politie, ministeries, hun diensten en agentschappen. NS schrijft dat het niet onder deze wet valt. "Of dat in de toekomst verandert, weten wij niet. NS kan en mag daar nu in ieder geval geen beroep op doen tijdens een Europees aanbestedingstraject." Daarnaast stelt NS dat de ABRO geen directe grond biedt om een Amerikaanse partij uit te sluiten.
"Richtlijnen vanuit de overheid ontbreken om Nederlandse bedrijven te helpen met de strategische autonomie van it. Het zou helpen als die richtlijnen er komen. Maar er is meer nodig: het huidige aanbod zorgt voor grote afhankelijkheid van Amerikaanse bedrijven. Het is daarom onrealistisch om te verwachten dat die afhankelijkheid op korte termijn wordt opgelost en die transitie zal voor grote organisaties als NS complex en kostbaar zijn", laat NS verder weten.
Lokke Moerel, hoogleraar global ICT law in Tilburg, is kritisch op de beslissing van NS. "NS miskent dat voor Nederland deze hostingdiensten zelf kritische infrastructuur vormen. Digitale autonomie moet het uitgangspunt zijn. Als iedereen zo handelt als NS, bouwen we nooit een eigen digitale infrastructuur", zegt ze tegenover NRC. De hoogleraar voegt toe dat NS met zijn grote inkoopkracht Nederlandse en Europese aanbieders juist zou kunnen stimuleren.
Ook beveiligingsexpert Bert Hubert hekelt op Mastodon de beslissing van NS. "Het overkomt ons steeds dat we toch weer afhankelijker geworden zijn, iedere keer weer! Maar misschien is het toch makkelijker te begrijpen als een bewust plan, aangejaagd door belangen. Want het is wel heel veel toeval dat ons dit steeds "overkomt"."
Je bent niet ingelogd en reageert "Anoniem". Dit betekent dat Security.NL geen accountgegevens (e-mailadres en alias) opslaat voor deze reactie. Je reactie wordt niet direct geplaatst maar eerst gemodereerd. Als je nog geen account hebt kun je hier direct een account aanmaken. Wanneer je Anoniem reageert moet je altijd een captchacode opgeven.