Google, Meta, Microsoft en Snap willen dat de Europese Unie snel een akkoord bereikt over het alsnog verlengen van 'chatcontrole 1.0'. In de tussentijd gaan de Amerikaanse techbedrijven door met 'vrijwillige actie' op hun diensten, zo hebben ze aangekondigd. Volgens voormalig Europarlementariër en digitale rechtenexpert Patrick Breyer proberen de techbedrijven opzettelijk angst te verspreiden om zo hun winsten en toegang tot data veilig te stellen.

Een tijdelijke uitzondering op de ePrivacy Verordening, ook wel 'chatcontrole 1.0' genoemd', stond aanbieders van interpersoonlijke communicatiediensten toe om het verkeer van gebruikers vrijwillig op misbruikmateriaal te controleren. Het gaat dan bijvoorbeeld om onversleutelde chatberichten. Dit verschilt van het plan van de Europese Commissie voor 'chatcontrole 2.0', waarbij chatapps en andere partijen verplicht zouden worden om alle berichten van hun gebruikers te controleren.

De tijdelijke uitzondering verliep vorige week, omdat er geen akkoord over een verlenging kon worden bereikt. Zo wilde het Europees Parlement het ongericht en op grote schaal controleren van berichten niet meer toestaan. Iets wat de EU-lidstaten en Europese Commissie niet wilden. In een reactie stellen Google, Meta, Microsoft en Snap dat ze teleurgesteld zijn dat er geen akkoord is bereikt en noemen dit ook onverantwoord.

De techbedrijven stellen dat de maatregel nodig is voor het beschermen van kinderen en roepen Europese beleidsmakers op om alsnog snel tot een akkoord te komen. In de tussentijd zeggen Google, Meta, Microsoft en Snap dat ze op de betreffende interpersoonlijke communicatiediensten 'vrijwillige actie' blijven ondernemen. Om welke diensten het precies gaat en hoe deze actie eruitziet wordt niet gemeld. Wel noemen de bedrijven in de aankondiging het gebruik van hashes om afbeeldingen te controleren.

Volgens Patrick Breyer is er tijdens de onderhandelingen een groots opgezette 'desinformatiecampagne' gevoerd, waarbij allerlei onwaarheden zijn verspreid, mede door de techlobby. Ook zijn de onderhandelingen niet geklapt als gevolg van het Europees Parlement. Het zouden juist de EU-landen zijn geweest die geen water bij de wijn wilden doen, uit angst dat concessies ook gevolgen zouden hebben voor de strengere chatcontrole 2.0 plannen waar aan wordt gewerkt, aldus Breyer.

"De Amerikaanse techindustrie en door het buitenland gefinancierde lobbygroepen hebben tot het eind geprobeerd om angst in Europa te zaaien. Het overweldigen van onze politie met false positives als gevolg van massasurveillance zal geen enkel kind redden", laat de voormalige Europarlementariër verder weten. Breyer kwam zelf met een vijfpuntenplan voor het bestrijden van misbruikmateriaal. Zo zouden apps met de veiligheid van gebruikers moeten worden ontwikkeld, profielen niet standaard publiek zichtbaar zijn en berichten van onbekenden moeten worden geblokkeerd. "Voordoen alsof ongerichte chatcontrole een ramp is voor het beschermen van kinderen verwart massasurveillance met daadwerkelijke bescherming", laat Breyer verder weten.