image

Staatssecretaris: alternatieven voor Microsoft niet zomaar beschikbaar

woensdag 27 mei 2026, 10:44 door Redactie, 17 reacties

De Nederlandse samenleving is verslaafd aan Microsoft, maar alternatieven zijn niet zomaar beschikbaar, als dat al gewenst is, zo stelt staatssecretaris Van der Burg voor Koninkrijksrelaties en Slagvaardige Overheid. De bewindsman reageerde tijdens het vragenuur in de Tweede Kamer op vragen over het doorspelen van gegevens van Nederlandse burgers door Microsoft en Meta aan de Amerikaanse overheid.

Van der Burg liet weten dat hij met Microsoft, Meta en de Amerikaanse ambassade in gesprek gaat over wat er precies is gedeeld. GroenLinks-PvdA-Kamerlid Kathmann liet weten dat voor haar de maat vol is. "Al vijf jaar hoor ik als Kamerlid dat het kabinet mijn zorgen deelt, maar ik pik het gewoon niet langer. We weten al jaren dat de VS hun techgiganten inzetten om ons land onder druk te zetten. Dat waait niet zomaar over. Wanneer is het genoeg, wil ik van de staatssecretaris weten. Wanneer trekt de staatssecretaris de conclusie dat Nederland zo snel mogelijk digitaal onafhankelijker moet worden? Wat moet er wél gebeuren?"

Van der Burg reageerde dat het kabinet een bewindspersoon heeft die verantwoordelijk is voor digitale soevereiniteit en zich hiermee bezighoudt. "Ik heb afgelopen vrijdag, toen ik bij het beroemde, beruchte touwtje ernaar werd gevraagd, wel aangegeven dat we als Nederlandse samenleving, en dat geldt ook voor alle mensen in deze Kamer, in deze ruimte, allemaal Microsoft verslaafd zijn op dit moment. Het is dus wel iets waar we ook bij stil moeten staan. Het is niet zo dat je van de ene op de andere dag alternatieven hebt, mocht je dat al willen. Maar we zullen in ieder geval moeten streven naar meer soevereiniteit."

Kathmann merkte op dat er nul euro voor de soevereiniteitsplannen wordt uitgetrokken en ze niet het vertrouwen heeft dat het kabinet voortvarend met dit onderwerp aan de slag gaat. "Wanneer kunnen wij van dit kabinet verwachten dat er een plan komt zoals in Frankrijk, waar ze dat gewoon wel kunnen, waar elk ministerie gewoon een jaarplan heeft moeten opleveren om binnen een jaar onafhankelijk te zijn van techgiganten? Wanneer kunnen wij deze voortvarendheid van dit kabinet verwachten?" Van der Burg antwoordde dat hij gaat kijken wat Nederland van andere landen kan leren die nadrukkelijk stappen zetten rond soevereiniteit.

Reacties (17)
Vandaag, 10:58 door _R0N_
Tja als je gaat wachten tot conservatieven veranderingen gaan doorvoeren gaat het nooit wat worden.

Van der Burg (VVD) is zo conservatief als maar kan, die gaat niets veranderen want dan moet hij werken voor z'n geld. Mogelijk heeft hij zelfs aandelen in de Amerikaanse tech bedrijven.
Vandaag, 11:04 door Anoniem
Kathmann's opmerkingen snijden hout, en de opmerkingen van de minister laten slechts één ding zien: bestuurlijke onwil.

Een documentje tikken, een spreadsheet hier en daar; een mailtje of wat, de agenda, het adressenboekje, videoconferencing, bestandsdelen — het kon en kan allemaal gemakkelijk zonder Viboslop.

Als je in een gat zit en je vraag je af hoe moeilijk het is om er uit te komen moet je verder vooral één ding doen: niet verder blijven graven. Wel doorgaan en dan zeggen "we zitten nu eenmaal vast hè", dat is inderdaad inacceptabele waanzin.
Vandaag, 11:07 door Anoniem
Tja, "we" zitten inmiddels zo diep in de vendor lock-in dat het moeilijk is om er uit te komen. Je komt dan snel op een alles of niets scenario uit, en dan weten wij wel wat er gekozen gaat worden ...
Vandaag, 11:23 door Anoniem
Toegegeven, het was een warme dag, maar het triomfalisme waarmee deze staats ernstige en boosaardige privacy-inbreuken weglachte met de 'iedereen hier is verslaafd" jijbak was beschamend.
Vandaag, 12:05 door Anoniem
Duitsland heeft eigen email-diensten
maar nederland heeft niets uitgevonden,creativiteit ontbreekt
en de wil iets zelf te maken wat van ons is
we hangen liever aan google en microsoft en
aan de eu.

NL2026
Vandaag, 12:10 door Anoniem
Door _R0N_: Tja als je gaat wachten tot conservatieven veranderingen gaan doorvoeren gaat het nooit wat worden.

Van der Burg (VVD) is zo conservatief als maar kan, die gaat niets veranderen want dan moet hij werken voor z'n geld. Mogelijk heeft hij zelfs aandelen in de Amerikaanse tech bedrijven.
Ik ben het zo waar een keer met je eens. VVD heeft belangen. Dat is zo duidelijk als wat.
Vandaag, 12:13 door jetstreak
Wat een onzin, is gewoon pure onwil. Er zijn genoeg voorbeelden dat het wel kan. Ja, verandering is even wennen, maar de gemiddelde ambtenaar gebruikt nog geen 20% van de functionaliteit van MS 365.
Vandaag, 12:17 door Anoniem
De laatste 20 jaar is er een beweging ingezet naar meer cloud en saas. De beheerders van toen met kennis van hardware/software zijn er amper meer. Als we weg gaan bewegen bij de grote tech clubs (MS/Google/Oracle etc) hebben we dit soort mannen en vrouwen weer nodig. Ik zie gelukkig succesvolle kleinschalige poc's en ook liveomgevingen op bijvoorbeeld nextcloud. Maar een migratie naar een platform als deze vraagt ook veel aan de gebruikerskant (de gebruikers waar ik voor mag werken zijn niet echt handig en technisch vaardig en een migratie is voor hun dus ook een ding).

Qua strategie kiezen we zelf voor om de echte kroonjuwelen zelf te hosten en te beheren. (dat was de lijn ook al voor trump)
Maar Office en dan soort diensten draaien bij ons in M365 en dat zie ik zonder wat meer dwang vanuit de overheid niet op kort termijn veranderen. Het geld voor een migratie en transitie heb ik hiervoor ook niet beschikbaar.

Het gaat in het begin om de wil om te veranderen en dat je daar je organisatie in meekrijgt.
Dit bericht stemt me niet heel hoopvol.
Vandaag, 12:23 door Anoniem
Door jetstreak: maar de gemiddelde ambtenaar gebruikt nog geen 20% van de functionaliteit van MS 365.

Laten we daar 5% van maken ^^
Vandaag, 12:29 door Anoniem
Misschien dat mensen hun eigen DigiD kunnen selfhosten? Dat de app een stukje ruimte inneemt op hun telefoon of PC en die als server gaat gelden voor hun eigen DigiD?
Vandaag, 12:35 door Anoniem
In plaats van Microsoft te betalen kunnen ze een andere hostingprovider betalen, zoals jetstreak al zei is het pure onwil.
Daarnaast zaten ze blijkbaar al op een Amerikaanse provider, er word flink gelobbyd door Microsoft bij overheden zodat zij hun klant worden en nu is ome Microsoft boos dat ze weg willen en zich niet aan de "deal" houden...
Wat een duistere praktijken...
De overheid heeft zich zelf in deze positie geworsteld, ze worstelen zich er ook maar weer uit, wie zijn billen brand moet op de blaren zitten, dat wordt overwerk jongens. (-;
De optie om privéburgerzaken te compromiteren is geen optie, immers hebben wij het (grond)recht op een privéleven.
Vandaag, 12:39 door Anoniem
Misschien en onderzoekje door justitie of de overheid/partijen zich wel aan de wet heeft/hebben gehouden en geen smeergeld of dealtjes hebben ontvangen, aandelen hebben geïnvesteerd dat belangenverstrengeling veroorzaakt dat hun beslissingen aantast of meegedaan hebben aan het ontvangen van lobbygeld.

Justitie?
Vandaag, 12:43 door Anoniem
Door jetstreak: Wat een onzin, is gewoon pure onwil. Er zijn genoeg voorbeelden dat het wel kan. Ja, verandering is even wennen, maar de gemiddelde ambtenaar gebruikt nog geen 20% van de functionaliteit van MS 365.

Dit gaat helaas niet alleen maar over ambtenaren.
Vandaag, 12:45 door Anoniem
Door Anoniem: Kathmann's opmerkingen snijden hout, en de opmerkingen van de minister laten slechts één ding zien: bestuurlijke onwil.

Een documentje tikken, een spreadsheet hier en daar; een mailtje of wat, de agenda, het adressenboekje, videoconferencing, bestandsdelen — het kon en kan allemaal gemakkelijk zonder Viboslop.

Als je in een gat zit en je vraag je af hoe moeilijk het is om er uit te komen moet je verder vooral één ding doen: niet verder blijven graven. Wel doorgaan en dan zeggen "we zitten nu eenmaal vast hè", dat is inderdaad inacceptabele waanzin.

Wij zijn bezig naar een vraagstuk van een klant om mogelijk een soevereine werkplek aan te bieden.
Maar het is echt niet zo eenvoudig zoals vaak hier op de forums wordt gedacht.
Het gaat niet alleen om een "documentje tikken/spreadsheet/mailtje", misschien wel voor de eindgebruiker maar dat is natuurlijk niet het totaal plaatje.

Voorbeeld waar wij tegen aanlopen is dat alles in Microsoft 365 is ge-integreerd, als soort alles-in-1 oplossing mogelijk is wanneer je bv. een Microsoft 365 E3/E5 subscriptie hebt.
Als je bv. je data naar NextCloud over wilt zetten, is prima, maar je mist dan wel nog Identity/Device Management/Security/Compliance/etc.
Je moet voor al die oplossingen separate alternatieven zoeken/gebruiken.
Zoals:
- Microsoft Intune, mogelijk FleetDM?
- Microsoft EntraID, mogelijk Keycloak?
- Microsoft Purview, we hebben nog niet een goed alternatief voor labeling/DLP/Insider Risk Management/etc kunnen vinden die ongeveer hetzelfde doet, het zit iedergeval niet zo uitgebreid geintegreerd in NextCloud.
- Microsoft Defender, EDR/XDR oplossing (Identity/Cloud Apps/Endpoint/Office 365), ook hier moet je weer een separate security dienst voor gebruiken, wij zaten te kijken naar ESET.
- Operating systeem, Windows 11 wordt er nu gebruikt van Windows Autopilot, een "out-of-the-box" experience, apparaat wordt vanuit de leverancier direct geleverd aan eindgebruikers, die enrollen device automatisch als ze eerste keer opstarten... Welk alternatief is er hiervoor als je bv. (Open)Suse zou gebruiken?

Het zijn maar paar voorbeelden, maar waar meer om gaat is dat voor elke oplossing een "separaat product" ingezet moet worden, tegenover een alles-in-1 oplossing van Microsoft 365.
En uiteraard alles kan, technisch is alles mogelijk, je kan scripten en maatwerk bouwen wat je wilt, maar het moet ook allemaal beheert gaan worden.

Zo eenvoudig zoals veel mensen op dit forum erover praten is het niet... (tuurlijk werken de stand-alone thuis pc's uitstekend met al deze open-source alternatieven, maar in een Enterprise omgeving moet je bv. >1000 laptops centraal beheren, wil je niet alles handmatig willen doen...)

Een soevereine werkplek beoordelen alsof het alleen gaat om Word, Excel, mail en opslag is veel te simplistisch. In een enterprise-omgeving draait het totaalplaatje juist om integratie, beheerbaarheid, security, compliance, identity en lifecycle management. En precies daar zit vaak de complexiteit.
Vandaag, 13:14 door Anoniem
Door jetstreak: Wat een onzin, is gewoon pure onwil. Er zijn genoeg voorbeelden dat het wel kan. Ja, verandering is even wennen, maar de gemiddelde ambtenaar gebruikt nog geen 20% van de functionaliteit van MS 365.

Want jij bent ambtenaar? Het gaat niet om het individu maar om complete departementen en ministeries die alles moeten overzetten om het een beetje werkend te houden.
Vandaag, 13:45 door Briolet
Dit is iets wat je Europees moet aanpakken door de ontwikkeling van een concurrent van Microsoft te financieren. Je wilt geen software hebben die alleen in Nederland werkt.

Op mijn eerste Apple in begin jaren '80 draaide veel software geschreven in Microsoft Basic. Dat was software die hardwarematig in de rom bouwstenen verankerd was. Uiteindelijk is het Apple ook gelukt zich van Microsoft te ontdoen.
Vandaag, 13:46 door _R0N_
Door jetstreak: Wat een onzin, is gewoon pure onwil. Er zijn genoeg voorbeelden dat het wel kan. Ja, verandering is even wennen, maar de gemiddelde ambtenaar gebruikt nog geen 20% van de functionaliteit van MS 365.

Het is geen onwil maar angst. Als je het land laat regeren door een stel conservatieven die de pensioengerechtigde leeftijd al hebben gepasseerd, kun je dit verwachten.

Er gaat wat veranderen zodra we een progressievere regering hebben, gezien het stemgedrag van de gemiddelde Nederlander gaat er nooit iets veranderen.
Reageren
Ondersteunde bbcodes
Bold: [b]bold text[/b]
Italic: [i]italic text[/i]
Underline: [u]underlined text[/u]
Quote: [quote]quoted text[/quote]
URL: [url]https://www.security.nl[/url]
Config: [config]config text[/config]
Code: [code]code text[/code]

Je bent niet en reageert "Anoniem". Dit betekent dat Security.NL geen accountgegevens (e-mailadres en alias) opslaat voor deze reactie. Je reactie wordt niet direct geplaatst maar eerst gemodereerd. Als je nog geen account hebt kun je hier direct een account aanmaken. Wanneer je Anoniem reageert moet je altijd een captchacode opgeven.