Het hangt er maar van af: als er een ernstige stroomstoring is en de kassa's van de winkels niet meer werken, hoe kan je dan je producten betalen met contant geld?

Er is wel een uitvlucht mogelijk, maar dan zul je een boerderij moeten zoeken in je omgeving waar ze hun producten verkopen en waar geen kasregisters staan. Deze methode werkt wel bij een stroomstoring, zo is onze ervaring.

Als ICT'er weet ik hoe fragiel het internet is. (Als in, er is weinig nodig voor een lokale uitval)
Daarom heb ik altijd cash bij me en/of in huis, precies voor situaties zoals deze.

En ik adviseer ook anderen om dat te doen, ook al lijkt hun de kans op stroomstoring klein.

De Nederlandse regering ziet zich na een kamermotie gedwongen om te doen alsof ze een accepatieplicht wil invoeren voor contant geld. Maar dan wel met een "uitzonderingswet"...

In de eerste versie die in concept circuleerde, was elke betaling van meer dan 100 euro "uitgezonderd" van de acceptatieplicht. Dus een beetje volle boodschappenkar en de supermarkt kan zeggen: "Nee, dan moet u maar twee keer boodschappen komen doen."

Nu is die Nederlandse wetgeving het op de lange baan geschoven met verwijzing naar een wetgevingstraject van de EU.

Gek genoeg was het voor Nederland geen probleem om in afwijking van de door de EU gehanteerde bovenlimiet van €10.000,-- in Nederland een maximum van €3.000,-- voor contante betaling in te voeren. Dan is het opeens niet belangrijk om in "harmonie" met de EU te zijn.

Cash is king. Er is nu al een uitzondering voor de acceptatieplicht van contante betaling, namelijk voor bedragen hoger dan €3.000,--. Dus nu snel een wet die dat vastlegt.

Fucking hypocrietelingen en leugenaars in de regering en het parlement.

2 dagen geen stroom en er rijd geen leaseauto meer.

Als de kassa niet werkt, heb je ook niets aan contant geld!

Mwah, een eigen moestuin is nog beter dan geld en een overlevingspakket met wat eten en drinken, een klein zonnepaneeltje en offline mogelijkheden op de telefoon zoals offline kaarten, (maps) wiki's en andere resources.
Ook kunnen apps zoals Briar uitkomst bieden bij langdurige stroomuitval wanneer men de app met elkaar delen, aangezien dat van apparaat tot apparaat werkt. (Mesh-netwerk)
Als het zo populair zou zijn als WhatsApp zou iedereen overal kunnen chatten zonder internet.
Maarja, mensen houden niet zo van preppen, ze houden zich liever vast aan het hier en nu in plaats van vooruit denken, je wilt niet weten hoeveel kwade berichten ik over me heen kreeg toen ik noodpakketten aanprees na een bericht van de overheid dit aan te schaffen.
Ze dachten gelijk dat het een of andere samenzwering was ofzo;
https://www.security.nl/posting/863576/Overheid+adviseert+noodpakket+met+contant+geld+en+kopie+identiteitsbewijs

Inderdaad, daarom is een cursus programmeren voor mensen die computers gebruiken geen overbodige luxe.
Want dan leer je dat 1 foute letter al een heel groot probleem kan veroorzaken.

Leven en laten leven en ik denk dat je niet zo moet generaliseren en dat er veel meer preppers zijn dan dat jij denkt. Ze gaan het niet aan de grote klok hangen maar de silent majority zwijgt erover tot het er is en ze het nodig hebben.

Uh, ik had het verkeerd geformuleert, ik bedoelde dus dat een eigen moestuin een beter idee is dan contant geld en dat een noodpakket erbovenop ook een goed idee is... Excuses.

Van mij mogen er meer van dit soort stroomstoringen komen. Goed tegen de plannen van de EU om onze vrijheden, privacy en cash geld op te geven.

Natuurlijk wel, het is alleen meer werk. Afgezien van veel supermarkten, staan er ook prijzen op de producten zelf. Die prijzen tel je dan op op een bonboekje. Ik ken Nederlandse winkels waar de caissières de klanten hielpen met een hoofdlampje en een bonboekje tijdens een grote stroomstoring.

Maar dat zal alleen nog acceptabel werken bij winkels waar minder en duurdere artikelen per klant afgerekend worden, zoals een kledingzaak.

20 jaar geleden kende het personeel bij de Aldi nog alle prijzen uit het hoofd. Nu zal het personeel bij de Aldi waarschijnlijk ook met een mond vol tanden staan als ze geen werkende kassa hebben.

Als je (al) getankt hebt, kan het toch een uitkomst zijn.

Dat betwijfel ik. Ik heb ook een eigen moestuin en zag vanochtend dat de rode bietjes hun eerste kiemblaadjes ontvouwen hebben. De kapucijners staan al een paar week boven de grond, maar de eerste wortelzaadjes moeten nog ontkiemen. En de bonen mag ik pas eind mei poten.

Alles wat ik vorig jaar ingevroren heb, is inmiddels op. Dat zou erge honger leiden zijn als ik niet ook iets met contant geld kan inkopen. (;

Gelukkig hebben we nog wel tien vingers om op te tellen.

Als AI je het rekenen, taal en lezen doet vergaan, wordt het anders.
Helaas, pindakaas..

En soms heb je het gevoel dat dat nou juist net de bedoeling is.

Hoe deden oma en opa dat ook alweer?

Niet gelijk het rekenlineaal terug willen, hoor.

Niet alleen contant geld is van belang. Een buffervoorraad van onmisbare zaken is verstandig. Medicatie, water, voedsel dat niet in de koelkast bewaard hoeft te worden en, …. Géén elektrische auto maar een benzineauto met een paar reservetankjes in de schuur.

Mijn ervaring is, dat maar weinig caissière s n staat zijn iets uit te rekenen wat staan rekeningen uitschrijven.

Ik woon in het binneland van Portugal en gisteren dus meegemaakt. Voor die 12 uur en eventueel 2 dagen heb ik altijd meer dan genoeg in huis. De middengrote supermarkten hadden een probleem, de kleine buurtwinkeltjes niet. Mercadona kon alles nog en zelfs pinnen.

Jawel hoor, handel genoeg wat er zonder kassa gebeurd hier in Portugal.

Ik woon in het binnenland van Portugal, hier zijn veel bewoners die eigenlijk onbewust al onder preppers geschaard kunnen worden. Niet uit idealisme maar meer uit gewoonte. Veel inmaak en gedroogd voedsel, water in 5 liter flessen, altijd jerrycans met brandstof, wat kaarsen en een zaklamp, cash geld en natuurlijk volop wijn in huis.

Niet alleen de Aldi.
De meesten kunnen snel geen foutloze sommetjes meer maken uit het hoofd of met pen en papier. Ook in andere winkels niet.
Tenzij je nog een paar ouderen hebt. Maar die worden steeds zelfdzamer als kassa-personeel.

Wat een onzin. Mensen kunnen toch hun verstand gebruiken en het gewoon op papier bijhouden? Bonnetjes gaan misschien wat moeizamer, maar het kan wel gewoon. Tenzij je achterlijk personeel hebt dat niets zelf kan of durft.

Onzin het internet is (door A defensie) ontwikkelt om uitval van stukken op te kunnen vangen. Er is wel stroom nodig maar dat is evident. Je zal wel in de war zijn met het ransomware gevoelige consumenten OS.

Dat wordt juist afgeraden, want ik heb het zelfde gedaan vroeger totdat ik een benzinelucht begon te merken in de opslag. EEN vonk van een kortsluiting, en je hebt een explosie.

Je hebt gelijk met dat het internet als geheel een robuust systeem is.
Maar op lokaal niveau kan er van alles misgaan dat niet door deze robuustheid word opgevangen.
Een fout van de ISP, een kapot gegraven kabel of gewoon hardware dat stuk gaat, het kan je allemaal overkomen.

Nee, er staat "Hier hebben we niet van terug: E100 etc.". Dus als je voor 1 rolletje drop komt, kan ik dat volgen. Maar als je voor 96 Euro boodschappen doet, kunnen ze toch zeker wel 4 Euro teruggeven?

Ik pin maandelijks mijn hele uitkering en betaal alles cash, want fuck de overheid. Door hun kan ik nl nooit meer werken (prive verhaal, iets uit het verleden)

Dus.... Mijn ING jaaroverzicht laat zien iets van 70 transacties maximaal. 10 keer pinnen en de huur en zorgafdracht.

Op die manier heb je ook privacy want ze weten niet wat je koopt, waar, wanneer.

Als ze links je privacy stelen moet je het rechts weer terugnemen. Ik denk dat ik in de toekomst voor 2 maanden ga pinnen, dan heb ik nog minder jaarlijkse transacties op de bank.

Als ik door de stad loop zie ik van die droeftoeters die met hun smartwatch elk drankje van 3 euro aftikken. Zij bouwen op die manier een enorm profiel op, bij de bank maar zowiezo ook op al die smartphone diensten die de user tracken.
De jeugd is gebrainwashed door influencers , en zijn massaal gezwicht voor gemak , en leven nu vrijwillig in een digitale (luciferiaanse) gevangenis. De schuld ligt bij hun ouders, de 40+ generatie die hun kroost niet heeft opgevoed omdat ze het allemaal wel welletjes vonden/vinden. Dit is de Gen X , die nooit een oorlog heeft meegemaakt, nooit iets hebben hoeven opbouwen, alleen voor zichzelf en ikke-ikke... Helaas dit is de harde waarheid , kan het niet beter maken.

Ben zo blij dat ik geen kinderen heb, die moeten opgroeien in een digitale gevangenis (meer als Brave New World en minder als 1984). Allemaal kleine zichzelf belangrijk vindende acteurs in hun eigen Truman show, met deugen als sport om de ander een hak te zetten/te corrigeren. Nou, als ze dan toch alles Smart willen, laat AI hun dan maar corrigeren in de toekomst.

Mijn vrouw heb ik weten te overtuigen ook alleen maar cash the betalen en dat lukt aardig. Elke maand meer. Stapje voor stapje komen we er wel. De volgende stap is geldloos worden , en steeds regelmatiger ruil ik een dienst voor een andere dienst, of spullen tegen spullen. Dat voelt ontzettend heerlijk. Zo heb ik met een vriend pas van auto geruild.

Eigenlijk wil ik een community, een soort paralelle samenleving voor mensen die van liefde en vrijheid houden. Samen een stuk landbouwgrond kopen en dan leven in alle rust. Zal hier in Culemborg niet snel kunnen. Misschien in Hongarije wel

Misschien een googelen op pen en papier, resp blikken trommeltje. Kan heel verhelderend zijn.

bij een stroom storing werk de pomp ook niet,

Dan kun je niet getankt hebben, dus dan hoef je ook niet te betalen...
Heb je echter net getankt en de stroom valt daarna uit, dan kan contant geld dus wel degelijk een uitkomst zijn.

Verkeerd advies. Betaal altijd contant, hiermee geef je een signaal dat het niet afgeschaft kan worden.

Ik vermoed dat als de nood groot genoeg is dat je moestuin geoogst wordt door anderen zonder moestuin.

Stukje toelichting om rekening mee te houden. Contant geld heb je weinig aan daar waar stroom nodig is (toegangsdeuren, poortjes, allerlei soorten pompen, communicatie, verkeerslichten, liften, koelsystemen, noem maar op). Waar je zonder stroom nog met contact geld terecht kan gaat drukbevolkt worden en hebben meestal veel minder voorraad. Naast dat het steeds risicovoller wordt naarmate de stroomstoring langer duurt (verlichting aanhebben, kookgeuren, een woning die in infrarood opvalt, muziek, enzovoorts).

https://panorama.nl/artikel/461365/chaos-en-paniek-dit-gebeurt-er-in-nederland-bij-een-totale-black-out

Wat je bij een massale en langdurige stroomuitval nodig hebt is een nationale militaire operatie. Gaarkeukens, tentenkampen, vervoer, verwarming of verkoeling, sanitaire en medische voorzieningen, hygiëne, transport, bewaking en beveiliging, en het nodige andere. Van alles en nog wat draaiend op diesel en in een staat van beleg, want bij een flinke uitval duurt het zo een week of langer. En dat haalt niet bepaald het beste in vele mensen naar boven.

Als de stroom is uitgevallen is het in 9 van de 10 winkels veel te donker om nog veilig rond te lopen. Zeker niet bij grotere winkels zoals supermarkten en dergelijke.

Huh ?
Je denkt dat alle lease-auto's elektrisch zijn ?

Of dat alle lease-rijders in twee dagen een (benzine/diesel) tank leeg rijden ?

Waarom denk je precies dat lease-rijders blijven rijden tijdens een stroomstoring ?
Zoveel kantoren waar gewerkt kan/moet worden als er geen stroom is ?

Wat je met cash hebt is dat het in je zak zit. En dat je zelf bepaalt wat je ermee doet. Aan wie je het geeft en waarom. Betaal je met een kaart, of nog om snuggerder over te komen met een al dan niet om je pols zittend afluisterapparaat, dan heeft er niemand meer geld omdat bij de bank zit, naar de bank gaat en niemand er meer over gaat dan de bank zelf.

Die overigens zelfs zo ver gaat in zelf niks kunnen dat alles digitaal moet. Tot de stroom uitvalt.

Betalen is ook een vorm van op correcte wijze je resepect te tonen aan iemand die er (hard) voor ploetert om eind van de maand rond te komen. Het ausradieren van cash ontneemt me die eer meer en meer. Je moet het naar de bank brengen. Waar niemand iets nuttigs kan! Hoe ver kun je vanuit die hoek nog te ver gaan?

Maaar umm de oorzaak is duidelijk volgens enkelen in Spanje: door de alternatieve energieopwekking (zon en wind)is het net volledig ontregeld.
Oh ja als veiligheidsmaatregel schakelden ook de 3 kerncentrales zich af van het net. Tja, dus dat is dan ook geen oplossing...
/grapmodus uit/

Maar serieus: de basisoorzaak blijkt een plotselinge netfrequentieinstabiliteit te zijn geweest waardoor enkele centrales zich van het net afschakelden. Plus tegelijkertijd een probleem in een verdeelstation dat de koppeling naar het Franse (en dus EU-net) net verzorgde. Alleen het waarom is nog niet duidelijk.

De echte les van Spanje en Portugal is dat wiebelstroom levensgevaarlijk is. Energiemix in Spanje is 15% elektriciteit. Minder dan de helft is wind, zon, water oftewel wiebelstroom omdat je het niet kunt sturen.
Door een piek in de zon opbrengst werd het net instabiel en werd er razendsnel afgeschakeld. Het geneuzel over "atmosferische omstandigheden" is zo dom, dat geloofd werkelijk niemand.

Dan heb je een paar procenten "renewables" en ligt je hele land plat.
Nou gefeliciteerd groenlinks, goed gedaan hoor.

_iedere_ centrale schakelt zich van het net af als dat (te) instabiel is.
En het is een lastig proces om een centrale dan weer aan te koppelen.

Nog meer als "het net" volledig verdwenen is. (zoekterm : black start, om centrales online te brengen als er geen net is).


Ik las (al) dat er "plotseling" een seconde of 5 lang 15GW aan zonnestroom verdween.

15GW is het vermogen van een fors aantal centrales (Nederland : Clauscentrale is 1,3 GW , Maasvlakte centrale 1,07GW) .
Spanje is groter, maar dat is een grote fractie van het verbruik.

Dan is het erg logisch dat dat kan leiden tot een cascade van afschakelingen.

De capaciteit van koppelingen naar andere landen is ook niet oneindig - even zoeken, ca 5GW maximale capaciteit tussen Spanje en Frankrijk.

dit lijkt nu even de beste 'informed speculation' te zijn :

https://www.hoogspanningsnet.com/artikel/stroomstoring-spanje-portugal-28-april-2025/

Inderdaad is 'spinning reserve' - dus meedraaiende generatoren waarvan de massa-traagheid de (enige) reserve is op heel kleine tijdschaal (subseconde, seconden) buffercapaciteit bevat een belangrijke factor in stabiele netwerken.

Anoniem van 20:52 heeft gelijk.

Hoe gecompliceerder het zal worden met de technologie,
hoe groter de kans zal zijn dat er haperingen gaan optreden,
waarop onze generatie Z geen grip meer zal hebben,
met dergelijke stevige outings als gevolg.

De directe gratificatie-wereld zal dus langzaamaan gaan verdwijnen.

Tijd voor een nieuwe serie: Life after energy ipv people

Ja, en een zogenaamde monteur die doodleuk de kabel uit het wijkkastje trekt. Dan zit je hele bedrijf van honderden mensen ineens zonder internet als je niet een een tweede verbinding hebt bij een andere ISP. Kan dagen duren voordat het weer is verholpen. Over personeel gesproken...

Dit is of defaitistisch, of opzettelijk ondemocratisch gepraat. Juist hierom moet het NORMALE leven zo ingericht worden dat het niet meteen volledig foutgaat als de stroom uitvalt. Dus zonder allerlei poortjes waardoor supermarkten bij stroomuitval niet meer open kunnen. Zonder transport wat het zonder netstroom al snel niet meer doet. Met robuuste back-up-systemen. enz. enz. Anders wordt stroomuitval een excuus om meteen alles te militariseren. Dat excuus zal dan met beide handen worden aangepakt door mensen die democratie toch al niks vinden en die kicken op "nationale militaire operaties". Wie daar op kicken, dat zijn de figuren die het sinds 1945 in ons land niet meer voor het zeggen hebben gehad maar graag weer aan de macht wilen komen.

De afgelopen twintig, dertig jaar heeft Nederland geleefd alsof langdurige stroomuitval onmogelijk is. Alsof internationale handel nooit kan worden verstoord. Alsof mensen veilig zijn als de overheid alles van ze weet. Dat was allemaal onzin waar de beleidsmakers en hele volksstammen in Nederland graag in wilden geloven. Hoog tijd voor realisme VOORDAT de stroom uitvalt.

Dat probleem van een sterke wisseling was er vooral op 10-6-21 en 24-3-25 toen er een zonsverduistering was. Dan heb je geen wolkje dat de opbrengst van het ene park verlaagd, maar direct bij alle parken in het land. En even stroom halen bij de buren is er ook niet bij, want die hebben hetzelfde probleem.

Bij beide verduisteringen stonden de netbeheerders op scherp, dus met goede planning kun je dergelijke mega schommelingen opvangen. Bij de zon- en windparken zal meer geïnvesteerd moeten worden in kortstondige opslag zodat pieken veel beter lokaal opgevangen kunnen worden i.p.v. stuwmeren aan de andere kant van het land.

Een cursus programmeren/coderen leert je weliswaar iets, maar geeft geen garantie dat je het ook snapt wat er speelt.
Dus het oplossen van problemen is geen gegeven.

Je hoeft alleen maar te snappen dat het bij digitale dingen vaak alles of niets is, om de kwetsbaarheid daarvan in te zien.
En zeker tegenwoordig waar voor het gemak maar allerlei software met teveel bugs wordt uitgebracht met het idee dat er later dan toch wel een update komt...

Het probleem is day de huidige kosten optimalisatie SPOF s introduceren.
Meer lokale opwekking van energie, meer decentrale opslag scheelt al wat schokken in het systeem.
Lokale kassa server met UPS ... Ook voor de kassas et voila meer robuust dat het internet dan niet werkt is bij cash ( decentraal geld) ook minder een probleem.

Wees niet te snel met je conclusies, men weet nog niet wat de oorzaak is.

Pen en papier is een vervanger hiervan. Evt gebruik van rekenmachine

Onzin, heeft niets met ergens militair op kicken te maken, maar met het besef dat de gemoederen zeer snel erg duister worden als noodzakelijkheden buiten bereik komen voor velen. Dan heb je een sterke hand nodig om de gemoederen in het gareel te houden of enigszins beschaafd te houden.

Maar eens dat een gedegen voorbereiding, terugvalmogelijkheden en meer, er zeker aan zullen bijdragen dat het minimaal langer gaat duren voordat de vlam in de pan slaat, of beter nog, dat voorkomt.

Echter, onderzoeken en documentaires aangaande "wat als de stroom langdurig uitvalt" zijn er al vele, vele, jaren. Wat er in de praktijk aan gedaan is, is om de kans erop nog groter te maken. Elektrificatie neemt toe, daarmee de afhankelijkheid, en klappen kunnen steeds moeilijker gemitigeerd worden in korte tijd, want reserves en buffers worden steeds minder. Laat staan voldoende en bruikbare alternatieven inzetten als de nood aan de man komt.

Hoe meer van dat, hoe letterlijker je de stekker uit een maatschappij kunt trekken. Over de noodzaak van verdediging gesproken, want daar hoort bij dat je klappen kunt opvangen. Al je appels in één maand is al langere tijd niet aanbevelingswaardig. Periodiek geteste terugval- en noodprocedures zijn er om te weten wat de grenzen van je kunnen zijn.

De aanverwante problemen zijn al benoemd - maar ik denk eigenlijk dat jij nooit in winkels komt .
Of kijk je er zonder na te denken over 'geen stroom' en blijf je nu hangen in contant+pen+papier alsof dat het enige probleem is ?

Een buurtwinkeltje met een grote ruit een diepte in de winkel van een paar meter kan misschien met contant.

Een beetje behoorlijke supermarkt is PIKDONKER - grote doos, dicht dak, en alleen rondom de ingang een paar ramen .
Wou je die open gooien en dan iedereen met z'n mobieltje + zaklamp erin laten struikelen ?

Het wordt al snel een gladde boel, want van de uitgevallen koeling komt wel wat water.
En ik verwacht dat met normale bezoekersvolumes de natuurlijke ventilatie ook te weinig is om de binnenatmosfeer acceptabel te houden.

Er zijn echt forse problemen als de stroom wat langer dan 'eventjes' eraf is.

Reuters heeft een interessant artikel hierover geplaatst:
https://www.reuters.com/business/energy/dont-blame-renewables-spains-power-outage-bousso-2025-04-30/

Er is 15GW aan vermogen uitgevallen in slechts 5 seconden. Dat is 10% van de totale capaciteit die in Spanje geïnstalleerd is, maar dat is niet wat op dat moment in gebruik was, de terugval was van 27GW naar 15GW. Daarvan kwam het grootste deel voor rekening van zonne-energie: dat viel van 18GW terug naar een kleine 5GW, dus ruim 13GW van die 15GW die uitviel.

Het artikel noemt kort de netfrequentie van 50Hz en hoe afwijking daarvan kan leiden tot het verbreken van verbindingen. Ik heb zelf ooit, lang voordat zon en wind serieuze energiebronnen werden, een keer een interessante presentatie bijgewoond waarin werd uitgelegd hoe het hele Europese elektriciteitsnet synchroon liep, en hoe dit gebruikt werd. Als het stroomverbruik toeneemt reageren turbines, om het voltage op peil te houden, door harder te gaan draaien en dus een hoger toerental en een hogere netfrequentie te produceren. Dat werkte door in het complete elektriciteitsnet van Europa en men reageerde daarop door gecoördineerd turbines bij te schakelen. Dat deed het voltage op het net weer toenemen, waar de afzonderlijke generatoren weer op reageerden door wat trager te draaien, dichterbij de streeffrequentie van 50Hz. En dat werkte natuurlijk twee kanten op, op dezelfde manier leidde minder stroomafname tot het afschakelen van turbines. Ik overzie niet hoe dit met zonne-energie werkt, waar geen turbines maar inverters gebruikt worden om wisselstroom op te leveren, maar de opmerking in het artikel over de frequentie doet vermoeden dat de netfrequentie nog steeds wordt gebruikt als stuurmechanisme voor de op te wekken capaciteit.

Die turbines van traditionele centrales, meldt het artikel, reageren traag door hun draaiende generatoren. Een rondtollende massa past zijn draaisnelheid niet zomaar even aan. Turbines werken daardoor als een soort schokbrekers die te snelle fluctuaties opvangen. Als dat inderdaad de verklaring is dan zou het probleem in Spanje het ontbreken van voldoende capaciteit aan schokbrekers zijn geweest. Het artikel noemt als kortetermijnoplossing om een grotere basis van vermogen uit turbines in de lucht te houden, en op lange termijn om meer capaciteit in batterijen te hebben en technologieën te verbeteren om die 50Hz-frequentie te handhaven.

Ik ben zeker geen expert in dit soort dingen, dus mogelijk is mijn eerste gedachte hierbij heel naïef, maar ik zou zeggen dat als dit inderdaad de verklaring blijkt te zijn (of een belangrijke component ervan) de inverters van die zonne-energiecentrales de trage reactiesnelheid van turbines zouden moeten gaan nabootsen.

Dit haalt echter niks uit als de kassasystemen ook niet meer kunnen functioneren.

Ik denk dat in Spanje de verspringende netfrequentie de UL1741-SA anti-islanding protection triggerde.

Als een niet-te-oude (dus UL1741-SA compliant) solar inverter stroom opwekt,
dan moet deze dat proberen te doen met een bewust iets te hoge frequentie.

Zo lang de inverter aan het net aangeloten is, zal het net de normale ongeveer 50Hz netfrequentie afdwingen.

Als de inverter van het net losgekoppeld is, dan zal de netfrequentie wel ongehinderd oplopen.
De inverter herkent dit als een Islanding situatie, en moet dan binnen 2 seconden afschakelen.

Meer info:
https://www.solectria.com/blog/anti-islanding-protection-with-grid-tied-pv-inverters/
https://en.wikipedia.org/wiki/Islanding

Behoorlijk artikel .
Alleen een verplichte deug-kop "don't blame renewables" en daarna uitleggen dat het hoge percentage renewables zonder buffer van inertie de oorzaak zijn.

En in lijn met wat de elektro nerds van hoogspanningsnet.com (linkte ik eergisteren 23:23 ) hierboven analyseerden/speculeerden.

nog maar even:

https://www.hoogspanningsnet.com/artikel/stroomstoring-spanje-portugal-28-april-2025/

[ uitleg dikke drop solar, en frequentie inzakken]

Voor zo ver ik weet is het een harde requirement voor voedende centrales (inclusief inverters) om bij een te hoge , te lage netspanning of teveel afwijkende frequentie af te schakelen.

(oa ook zodat bij een kabelbreuk tenminste de spanning echt wegvalt , aan zowel de net-kant door afschakelen, en niet "onder spanning" blijft staan omdat er vanaf de verbruiker-kant terug-gevoed wordt.)

Degenen met een aggregaat moeten dus ook een omschakelaar hebben om zich van het net te isoleren als ze overgaan op hun noodstroom.



Demping om grote oscillaties te voorkomen.

[..]

Het klinkt te simpel om waar te zijn ;-)

Een elektriciteitsnet is een heel complex dynamisch systeem.

Verbruik en productie (moeten) ongeveer exact in evenwicht zijn.
Op heel kleine tijdschaal is er alleen de intertie om variaties op te vangen.
Op iets grotere tijdschaal het gaspedaal (gasturbine) (/stoomklep) van centrales die actief zijn.
Op nog wat grotere tijdschaal - opstarten van snel startende centrales. (gasturbine - ~15 minuten)

Verbruik is voor grootverbruik een kwestie van aankondigen - en verder statistisch voorspellen (weerbericht, dag/nacht etc)

regeltechnisch is het denk ik bijzonder moeilijk om te voorspellen wat er met het systeem als geheel gebeurt wanneer je allerlei input-jes hebt die onafhankelijk maar volgens een bepaald control algorithme reageren op hun meting van het systeem als geheel.