Voormalig Europarlementariër en mensenrechtenactivist Patrick Breyer waarschuwt voor een 'dubbele Europese aanval' op veilige chatapps, die vandaag en maandag plaatsvindt en een bedreiging voor privécommunicatie vormt. Tijdens de overleggen zal worden gesproken over zowel 'chatcontrole 1.0' als 'chatcontrole 2.0', merkt Breyer op. Hij vreest voor een 'worstcase-scenario'.

Chatcontrole 1.0 is de omschrijving van een tijdelijke Europese uitzondering waardoor techbedrijven chatberichten en 'interpersoonlijke communicatie' van gebruikers massaal op vrijwillige basis mochten scannen. De uitzondering verliep afgelopen april, omdat de Europese Commissie, de lidstaten en het Europees Parlement geen overeenstemming konden bereiken. Het Europees Parlement stemde twee keer tegen het voorstel.

Chatcontrole 2.0 is oorspronkelijk een plan van de Europese Commissie waarbij chatapps en andere aanbieders zouden worden verplicht om de content van hun gebruikers te controleren. Ook dit voorstel kon niet op voldoende voorstemmers rekenen. EU-voorzitter Cyprus heeft nu een nieuw compromisvoorstel voor chatcontrole gedaan. Op dit moment onderhandelen de Europese Commissie, de Raad en het Europees Parlement over de verordening.

Eerder deze week meldde Politico dat de president van het Europees Parlement, Roberta Metsola, vandaag het voorstel voor chatcontrole 1.0 wil doordrukken, ook al heeft het Parlement hier meerdere keren tegengestemd. "Wat we deze week zien, is een flagrante minachting voor democratische processen en fundamentele rechten", zegt Breyer. Hij noemt het een ongekende actie van Metsola om het 'massasurveillancesysteem' nieuw leven in te blazen en daarmee tegen het Parlement in te gaan.

Maandagochtend zal het Europees Parlement een nieuw mandaat aannemen voor de onderhandelingen over chatcontrole 2.0, die later die dag plaatsvinden en tot verschrikkelijke consessies zullen leiden, aldus Breyer. "We hebben te maken met een dubbele aanval op de privacy van digitale communicatie. We moeten niet toestaan dat ondemocratische achterkamerdeals de veiligheid en vertrouwelijkheid van ons digitale leven vernietigen." Netzpolitik.org liet eerder deze week weten dat het aflopen van chatcontrole 1.0 niet voor een daling van het aantal meldingen van misbruikmateriaal heeft gezorgd, zoals voorstanders beweerden.